Mënyra se si rritemi shpesh formëson personalitetin, stilin e komunikimit dhe qëndrimin tonë ndaj autoritetit.
Fëmijët e rritur në mjedise të rrepta zakonisht mësojnë rëndësinë e rregullave dhe disiplinës, por në të njëjtën kohë ata mund të zhvillojnë modele të caktuara emocionale që vazhdojnë në moshë madhore.
Edhe pse një edukim i tillë shpesh buron nga qëllime të mira, pasojat mund të shihen në mënyrën se si një person shprehet, vendos kufij dhe përjeton afërsinë.
Sipas këshilltarëve të marrëdhënieve familjare, ka karakteristika që shoqërohen më shpesh me rritjen në një mjedis të rreptë familjar.
Kufizim i tepërt emocional
Njerëzit që janë rritur në një mjedis të rreptë shpesh kanë nevojë të jenë vazhdimisht “nën kontroll”. Ata kanë vështirësi në shfaqjen e emocioneve sepse u është mësuar që në fëmijëri se ndjenjat konsiderohen dobësi. Në moshë madhore, kjo mund të duket e qetë dhe e qëndrueshme, por shpesh fsheh një frikë të thellë nga bërja e gabimeve ose mosmiratimi.
Frika nga dështimi
Këshilltarët e shëndetit mendor theksojnë se fëmijët që shpesh ndëshkohen ose kritikohen për gabimet e tyre, më vonë zhvillojnë frikën nga dështimi. Individë të tillë shpesh vendosin standarde të larta për veten e tyre dhe e kanë të vështirë të pranojnë dështimet e tyre. Kjo frikë mund t’i pengojë ata të marrin rreziqe ose të futen në situata të reja, sepse nuk duan të përjetojnë përsëri ndjenjën e turpit ose zhgënjimit.
Vështirësi në shprehjen e emocioneve
Njerëzit e rritur në familje të rrepta shpesh mësojnë të shtypin emocionet e tyre për të shmangur ndëshkimin ose konfliktin. Si të rritur, ata mund të kenë vështirësi në shprehjen e ndjenjave të tyre sinqerisht sepse kanë frikë nga reagimet negative nga të tjerët. Kjo mund të çojë në izolim emocional dhe vështirësi në marrëdhënie të ngushta.
Vetëbesim i ulët
Sipas ekspertëve të prindërimit, rregullat tepër të rrepta dhe një nevojë e vazhdueshme për përsosmëri shpesh dëmtojnë vetëbesimin e një fëmije. Kur një fëmijë ndien sikur nuk është kurrë mjaftueshëm i mirë, kjo ndjenjë vazhdon edhe në moshë madhore. Të rriturit që kanë pasur një përvojë të tillë shpesh dyshojnë në vendimet e tyre dhe kanë vështirësi të pranojnë lavdërimet, sepse vëlerësimi i jashtëm është bërë masa e tyre e vlerës.
Çështje besimi
Fëmijët e rritur në mënyrë të rreptë shpesh mësojnë se gabimet janë të pafalshme. Kjo mund ta bëjë të vështirë për ta që t’u besojnë të tjerëve si të rritur, pasi presin gjykim ose zhgënjim. Në vend që të relaksohen në marrëdhënie, ata shpesh mbajnë distancë emocionale dhe vëzhgojnë me kujdes sjelljen e të tjerëve.
Nevojë e shtuar për miratim
Psikologë dhe terapistë të ndryshëm shpjegojnë se njerëzit që janë rritur nën disiplinë të rreptë shpesh kërkojnë vlerësim dhe miratim nga figura autoriteti, miq ose partnerë. Ata janë mësuar me idenë se dashuria dhe lavdërimi duhet të “fitohen” dhe, edhe si të rritur, e kanë të vështirë të besojnë se janë të dashur pa kushte. Kjo nevojë për njohje mund të jetë shteruese dhe të krijojë një ndjenjë tensioni të vazhdueshëm./Horizontalisht
