Vështirësitë specifike të të nxënit janë më të zakonshme sesa mendojmë dhe shpesh keqinterpretohen si mungesë përpjekjeje apo disipline. Në fakt, këto vështirësi janë të lidhura me mënyrën si funksionon truri i fëmijës dhe kërkojnë mbështetje profesionale, jo qortim. Katër prej tyre janë dyspraksia, dysgrafia, dysleksia dhe dyskalkulia. Secila ka tipare të veçanta, por të gjitha ndikojnë drejtpërdrejt në performancën akademike dhe vetëbesimin e fëmijës.
Çfarë është dyspraksia?
Dyspraksia lidhet me vështirësitë në koordinimin motorik dhe në planifikimin e lëvizjeve. Fëmijët me këtë vështirësi duket sikur janë “të pakordinuar”, por në fakt përballen me sfida në ekzekutimin e lëvizjeve të imta dhe të mëdha. Ata e kanë të vështirë të përdorin instrumente shkollore, të lidhin këpucët, të shkruajnë ose të marrin pjesë në aktivitete fizike që kërkojnë koordinim.
Shpesh ngatërrohet me përtacinë, por dyspraksia ka bazë neurologjike dhe kërkon mbështetje në mësimin e aftësive motorike të strukturuara dhe të përsëritura.
Çfarë është dysgrafia?
Dysgrafia prek aftësinë e të shkruarit, drejtshkrimin dhe organizimin e mendimeve në letër. Fëmija mund të ketë shkrim të palexueshëm, gramatikë të pasaktë dhe vështirësi në strukturimin e ideve. Shkrimi i lodh shpejt, duart i mpihen dhe fëmija kujdeset më pak për përmbajtjen sesa për procesin e vështirë të shkrimit.
Ky çrregullim ngatërrohet me përtacinë në shkrim, por në realitet fëmija ka mendime të qarta që humbin gjatë procesit të kthimit të tyre në tekst.
Çfarë është dysleksia?
Dysleksia është vështirësia më e njohur që prek leximin dhe përpunimin gjuhësor. Fëmija ka vështirësi të lidhë shkronjat me tingujt, të deshifrojë fjalë të reja dhe të ruajë ritmin e leximit. Mund të shmangë librat, të harrojë urdhërat me hapa të shumëfishtë dhe të ngatërrojë fjalët gjatë shqiptimit.
Nuk lidhet me të parë “fjalët përmbys”, por me mënyrën si truri proceson informacionin gjuhësor. Dysleksia kërkon metoda të specializuara leximi dhe shumë mbështetje emocionale.
Çfarë është dyskalkulia?
Dyskalkulia prek të kuptuarit e numrave dhe koncepteve matematikore. Fëmija mund të ngatërrojë shifrat, të mos arrijë të mbajë mend faktet bazë të matematikës, të ngatërrohet me kohën, matjet dhe paratë. Edhe detyrat e thjeshta si krahasimi i sasive mund të jenë sfiduese.
Nuk është mungesë përpjekjeje, por mënyrë e ndryshme e përpunimit të informacionit matematikor, që kërkon strategji vizuale dhe mësim të ritmit të personalizuar.
Pse është e rëndësishme të kuptohen këto vështirësi?
Kur këto çrregullime kuptohen dhe identifikohen herët, fëmijët marrin mbështetjen e duhur dhe arrijnë rezultate shumë më të mira. Trajtimi profesional, adaptimet në klasë dhe qasja pozitive e prindërve ndikojnë drejtpërdrejt në zhvillimin akademik dhe emocional të fëmijës. Mbi të gjitha, kuptimi i këtyre vështirësive ul ndjenjën e fajit dhe rrit vetëbesimin e fëmijës.
© Horizontalisht | Të gjitha të drejtat e rezervuara




